برهم كنش اكوسيستم با تاكيد بر محدوديت آب در محيط هاي شهري

«مطالعه موردي شهر تهران»

مسعود تجريشي

دانشيار دانشكده مهندسي عمران

دفتر مطالعات آب و محيط زيست

دانشگاه صنعتي شريف

Tajrishy@sharif.edu

چكيده

با توجه به روند رشد مصرف سرانه آب و ميزان آب مورد نياز شهر تهران و مقايسه آن مصارف با منابع آب بالقوه سالم در اطراف شهر نشان مي دهد كه مصارف آب از مرز امكانات منابع آب آن گذشته است. گسترش بدون حد و مرز شهرنشيني و حاشيه نشيني، افزايش جمعيت ساكن و مهاجرت،‌ توسعه صنعتي و تمركز صنايع در اطراف شهر بزرگ جهان با بحران جدي آب و محيط زيست وارد قرن بيست و يكم گردد. متاسفانه مشكلات تامين منابع آب براي شهر تهران به يك معضل براي توسعه مناطق دورتر نيز تبديل گرديده كه توسعه پايدار اين شهر و نقاط دورتر را درآينده با مخاطرات جدي روبرو خواهد كرد.

تامين آب مورد نياز شهر تهران و ضرورت توزيع مناسب و بهداشتي آن، حجم بالايي از سرمايه گذاري درازمدت و كوتاه مدت و همچنين ساختار پيچيده اي از مديريت را ايجاب مي نمايد.

در اين مقاله در ابتدا به تاثير توسعه شهري بر اكوسيستم هاي آبي اشاره و سپس به چرخه آب در محيط هاي شهري و چگونگي تاثير فعاليتهاي شهري و توسعه اي بر روي كميت و كيفيت منابع آب آن با نگرش حوزه اي و با درنظرگرفتن آب وفاضلاب اشاره خواهد شد.

سپس در انتهاي مقاله توجه مديران و برنامه ريزان شهر نسبت به چالش هاي پيش رو براي توسعه پايدار شهري با تاكيد بر محوريت آب و برهم كنش اكوسيستم پرداخته شده و راه حل هايي متفاوت از آنچه تاكنون انجام شده و قرار است انجام شود نيز ارائه خواهد شد.

I. مقدمه

- تاثيرات توسعه شهري برروي تخريب اكوسيستم

- اشاره اي به يافته هاي دانشمندان در ارزيابي اكوسيستم در قرن جديد

II . چرخه آب در  محيط هاي شهري

-         چگونگي تاثير گذاري شهرها برروي چرخه طبيعي آب از بعد از كميت

-         چگونگي تاثيرگذاري شهرها برروي چرخه طبيعي آب و تاثيرات بر روي كيفيت آب

-         چگونگي تاثيرگذاري استفاده كنندگان از آب در پخش هاي مختلف حوزه برروي آب

III. يكپارچگي اكوسيستم – شهر تهران

-         ارائه وضعيت منابع و مصارف آب در شهر تهران

-         مثالهايي از تاثيرات شهر نشيني برروي سيل ها

-         چگونگي تاثيرگذاري ساخت و سازها بروي رودخانه ها در حوزه

-         كاربرد از زمين و آلودگي هاي حاصله در بعد حوزه

-         چالش هاي پيش رو براي توسعه پايدار

IV. جمع بندي

-         نقش محوريت آب و برهم كنش اكوسيستم در توسعه پايدار شهر تهران